Εβδομάδα ευαισθητοποίησης του κοινού για αειφορική χρήση πόρων

ισωσ σε ενδιαφερουν

Κινδυνεύει να μετατραπεί σε σαβάνα

 

Ένα μεγάλο μέρος του Αμαζονίου βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σημείο καμπής, κινδυνεύοντας να μετατραπεί από τροπικό δάσος σε σαβάνα, χωρίς επιστροφή, σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη.

Ο «πνεύμονας» της Γης χάνει μέρος της πυκνότατης και πλούσιας βλάστησής του και οι ερευνητές προειδοποιούν ότι ενδέχεται να μετασχηματιστεί σε ανοικτή σαβάνα με δραματικά λιγότερα δέντρα.

Τα τροπικά δάση είναι πολύ ευαίσθητα στις μεταβολές της βροχόπτωσης και των επιπέδων υγρασίας και οι φωτιές και οι παρατεταμένες ξηρασίες απειλούν να εξαφανίσουν τα δέντρα από ολόκληρες περιοχές, αφήνοντας πίσω τους πεδινές εκτάσεις με ποώδη και θαμνώδη βλάστηση, με διάσπαρτα μόνο δέντρα.

Περιβαλλοντολόγοι προέβλεπαν από χρόνια την τάση αυτή, αλλά τοποθετούσαν τα σενάρια δεκαετίες αργότερα και όχι στο σήμερα. Τώρα η κλιματική αλλαγή φαίνεται πως επιταχύνει τη διαδικασία με απροσδόκητο ρυθμό, καθώς περίπου το 40% του τροπικού δάσους βρίσκεται στη «στροφή της σαβάνας», σύμφωνα με την έρευνα που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Nature Communications». Ακόμα και έτσι, η μετάβαση ίσως διαρκέσει δεκάδες χρόνια μέχρι να εγκαθιδρυθεί σε πλήρη κλίμακα, αλλά άπαξ και η διαδικασία ξεκινήσει είναι πολύ δύσκολο να αναστραφεί.

Τμήματα του δάσους του Αμαζονίου δέχονται πλέον πολύ λιγότερη βροχή μπαίνοντας σταδιακά σε έναν φαύλο κύκλο, σύμφωνα με το Stockholm Resilience Centre που εισήγαγε τα δεδομένα σε μοντέλα προσομοίωσης πανίσχυρων υπολογιστών.

Πέρσι, ειδικοί είχαν προειδοποιήσει τον ακροδεξιό πρόεδρο της Βραζιλίας, Ζαΐρ Μπολσονάρο, ότι η συνεχιζόμενη καταστροφή του Αμαζονίου από φωτιές και υλοτόμους θα μπορούσε να εξαφανίσει το τροπικό δάσος. Φέτος οι φωτιές στον Αμαζόνιο ήταν οι χειρότερες της δεκαετίας, μετατρέποντας σε στάχτη 60% περισσότερες εκτάσεις από τις πυρκαγιές της περσινής σεζόν.

Ο επικεφαλής ερευνητής της μελέτης, Arie Staal, εξηγεί πως παρότι ένα τροπικό δάσος δημιουργεί «αυτόματα» τις κλιματικές προϋποθέσεις για τη βροχή που χρειάζεται, κινδυνεύει με ξηρασία αν επικρατήσουν ακατάλληλες συνθήκες.

«Τα δάση δημιουργούν τη δική τους βροχή, επειδή τα φύλλα προσφέρουν υδρατμούς που επιστρέφουν με τη μορφή της βροχής, που μειώνει την πιθανότητα φωτιάς και δίνει ακόμα περισσότερο δάσος».

Αν όμως μεγάλα τμήματα του δάσους χαθούν, τα επίπεδα της βροχής μειώνονται αναλόγως, μαζί με τον απαραίτητο ρυθμό ατμοσφαιρικής ανακύκλωσης της υγρασίας.

Οι πιο ξηρές συνθήκες μειώνουν την πιθανότητα ανάκαμψης του δάσους και από τη στιγμή που θα ξεπεραστούν κάποια όρια θεωρείται απίθανη η φυσική αναστροφή του «εκφυλισμού». Αν οι εκπομπές των αερίων του θερμοκηπίου συνεχίσουν να αυξάνονται, τα χαμένα δέντρα θα πάρουν μαζί τους κάθε προοπτική ανάκαμψης του δάσους.

Ο Ingo Fetzer του ερευνητικού κέντρου που συμμετείχε στη μελέτη τονίζει πως σε όλες τις ηπείρους τα τροπικά δάση είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα στην αλλαγή και μπορούν να χάσουν πολύ εύκολα τη δυνατότητα ήπιας προσαρμογής. Και μαζί με τα τροπικά δάση κινδυνεύει να χαθεί και η πλειονότητα του ζωικού βασιλείου του πλανήτη που ζει κάτω από το πυκνό φύλλωμά τους.

ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΥΝ

Terra Cypria: Το Εθνικό Σχέδιο για Κλίμα δεν ικανοποιεί

Το προσχέδιο του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα 2021-2030 δεν ικανοποιεί το Κυπριακό Ίδρυμα Προστασίας του Περιβάλλοντος Terra Cypria και το...

Το νέο σας κουτάβι: οι τρεις πρώτοι μήνες

Όποια και εάν είναι η φυλή του, όλα τα κουτάβια αναπτύσσονται με τον ίδιο τρόπο· περνάνε από τα ίδια στάδια από τη βρεφική ηλικία...

ΗΠΑ: Ο τυφώνας “Σάλι” ξέβρασε αλιγάτορα έξω από σπίτια

Τρομαγμένη κάτοικος βιντεοσκοπεί αλιγάτορα που εμφανίστηκε έξω από το παράθυρό της. "Γι' αυτό πρέπει να μείνουμε μέσα", φώναζε.   Ο τυφώνας Σάλι συνεχίζει να σαρώνει τις...

ΕΙΔΗΣΕΙΣ